Biến động logistics và giá nguyên liệu: Thách thức và cơ hội cho thị trường FMCG Việt Nam

Chào các anh chị nhà phân phối, chủ cửa hàng tạp hóa, siêu thị mini và các điểm bán lẻ truyền thống thân mến!

Chuyện gì đang xảy ra?

Trong 24-48 giờ qua, thị trường Việt Nam ghi nhận những diễn biến đáng chú ý liên quan đến chuỗi cung ứng, logistics và giá nguyên liệu, có khả năng ảnh hưởng trực tiếp đến ngành hàng tiêu dùng nhanh (FMCG). Cụ thể, giá cước vận tải biển quốc tế có xu hướng tăng nhẹ trở lại sau giai đoạn hạ nhiệt, chủ yếu do căng thẳng địa chính trị tại một số khu vực trọng điểm và nhu cầu vận chuyển tăng cao vào mùa cao điểm cuối năm. Song song đó, giá một số nguyên liệu đầu vào quan trọng cho ngành FMCG như dầu cọ, đường và bột mì cũng có dấu hiệu nhích lên, đặt áp lực lên chi phí sản xuất của các doanh nghiệp. Tại thị trường nội địa, các doanh nghiệp logistics đang đối mặt với thách thức về chi phí nhiên liệu biến động và tình trạng thiếu hụt nhân sự vận hành vào các giờ cao điểm, dẫn đến thời gian giao hàng có thể kéo dài hơn dự kiến ở một số tuyến.

Vì sao điều này quan trọng?

Những biến động này tác động đa chiều đến toàn bộ hệ sinh thái FMCG. Đối với nhà sản xuất, chi phí sản xuất tăng cao có thể dẫn đến việc xem xét điều chỉnh giá bán hoặc tối ưu hóa quy trình để giữ lợi nhuận. Điều này trực tiếp ảnh hưởng đến nhà phân phối và các điểm bán lẻ khi họ phải đối mặt với việc nhập hàng với chi phí cao hơn, hoặc cân nhắc về biên lợi nhuận trên từng sản phẩm. Đối với người tiêu dùng, khả năng giá bán lẻ tăng nhẹ là điều khó tránh khỏi, dù các thương hiệu có thể cố gắng hấp thụ phần nào chi phí để giữ chân khách hàng. Sự chậm trễ trong logistics cũng có thể gây ra tình trạng thiếu hụt hàng hóa cục bộ, ảnh hưởng đến trải nghiệm mua sắm, đặc biệt tại các điểm bán lẻ truyền thống và siêu thị mini vốn phụ thuộc vào nguồn cung ổn định và kịp thời.

Ảnh hưởng đến kênh GT/MT như thế nào?

Kênh GT (General Trade), bao gồm các cửa hàng tạp hóa và siêu thị mini, có thể cảm nhận rõ rệt nhất những tác động này. Các nhà phân phối nhỏ và vừa, vốn có năng lực đàm phán và trữ hàng hạn chế, sẽ chịu áp lực lớn hơn trong việc duy trì nguồn cung ổn định với mức giá cạnh tranh. Các thương hiệu nhỏ, ít có khả năng đàm phán giá tốt với nhà sản xuất hoặc nhà vận chuyển, càng đối mặt với thách thức lớn hơn trong việc giữ giá bán lẻ. Ngược lại, các chuỗi bán lẻ hiện đại (MT) lớn hơn có thể có lợi thế hơn nhờ quy mô nhập hàng lớn, năng lực đàm phán tốt hơn với nhà cung cấp và hệ thống logistics nội bộ hiệu quả hơn. Tuy nhiên, họ cũng không hoàn toàn miễn nhiễm với việc chi phí tăng cao, và có thể sẽ đẩy mạnh các chương trình khuyến mãi, giảm giá để thu hút và giữ chân người tiêu dùng trong bối cảnh chi phí sinh hoạt gia tăng.

Các nhà phân phối đóng vai trò cầu nối quan trọng, và họ cần có chiến lược linh hoạt để thích ứng. Việc dự báo nhu cầu chính xác hơn, tối ưu hóa các tuyến đường vận chuyển nội bộ, và tìm kiếm các đối tác logistics đáng tin cậy với chi phí hợp lý sẽ là ưu tiên hàng đầu. Các thương hiệu nhỏ có thể tìm kiếm cơ hội hợp tác với các nhà phân phối có năng lực để mở rộng mạng lưới phân phối mà không phải chịu gánh nặng logistics quá lớn.

LYHU góc nhìn thực chiến

Tại LYHU, chúng tôi nhận thấy rằng sự linh hoạt và khả năng thích ứng nhanh chóng là chìa khóa để vượt qua giai đoạn này. Các điểm bán lẻ nên tập trung vào việc quản lý tồn kho hiệu quả, tránh tình trạng tồn đọng hàng hóa không cần thiết hoặc thiếu hụt những mặt hàng bán chạy. Việc xây dựng mối quan hệ chặt chẽ với nhà phân phối để có thông tin sớm nhất về tình hình nguồn cung và giá cả là vô cùng quan trọng. Các nhà phân phối cần chủ động làm việc với các đối tác logistics để có các hợp đồng vận chuyển ổn định, có thể xem xét chia sẻ chi phí vận chuyển với các điểm bán lẻ nhỏ trong trường hợp cần thiết để duy trì sự hợp tác lâu dài. Đối với các thương hiệu nhỏ, đây có thể là cơ hội để tập trung vào các kênh phân phối ngách hoặc các khu vực địa lý mà các thương hiệu lớn ít có khả năng phủ sóng mạnh mẽ, đồng thời tối ưu hóa chi phí marketing để tăng hiệu quả.

Gợi ý hành động

Dựa trên tình hình hiện tại, các nhà bán lẻ và nhà phân phối có thể cân nhắc:

• Ưu tiên nhóm hàng có biên lợi nhuận tốt và nhu cầu ổn định: Tập trung vào các sản phẩm thiết yếu, có vòng quay nhanh và biên lợi nhuận hợp lý để đảm bảo dòng tiền.
• Tăng cường quản lý tồn kho thông minh: Sử dụng các công cụ hỗ trợ (nếu có) hoặc áp dụng phương pháp FIFO (First-In, First-Out) để giảm thiểu rủi ro hư hỏng và lỗi thời, đồng thời đảm bảo luôn có đủ hàng hóa đáp ứng nhu cầu khách hàng.
• Tìm kiếm đối tác logistics linh hoạt: Chủ động làm việc với nhà phân phối và các công ty logistics để tìm kiếm các giải pháp vận chuyển tối ưu về chi phí và thời gian, có thể xem xét các phương án gom hàng hoặc chia sẻ chi phí vận chuyển.